السيد الطباطبائي ( مترجم : علوى )

33

على ( ع ) و فلسفه الهى ( فارسى )

او يگانه مرد شجاع و نيرومندى بود كه تاريخ ، نظيرش را نشان نداده است و در پرتو شمشير او پايه‌هاى دين استوار گرديد . على عليه السّلام در راه خدا بسيار سختگير و بىگذشت بود . هرگز از حقى نمىگذشت و به باطلى نمىگراييد . مقصود ما از طرح اين مطالب ، ثناگويى و بيان فضايل و مناقب نيست . به خدا قسم امام على عليه السّلام مقياسى است كه بايد فضايل با او سنجيده شود و ميزانى است كه بايستى اعمال و كردارها به واسطهء رفتارهاى او ، مورد ارزيابى قرار گيرد . علاوه بر اين بحث فلسفى ، بايد از هرنوع مديحه‌سرايى اشخاص و يا قدح و تعيير ايشان بر كنار باشد ، وانگهى ما در اين رساله هرگز هدف مذهبى نداريم بلكه تنها هدف و مقصدمان از اشاره كردن به گوشه‌اى از فضايل على عليه السّلام اين است كه خوانندهء عزيز ! مجموعهء صفات او را از ديدگاه روانى و اخلاقى ، مدّ نظر خويش قرار دهد و پس از مقايسهء بين آنها ، اين نتيجه را بگيرد كه آن بزرگوار ، تمام صفات كمال انسانى را از لحاظ جسم و روح دارا بوده و با كلّيّهء وجود با ارزشش براى درك و پذيرش حقيقت كاملا آمادگى داشته است و اين آخرين شرط ورود به مسائل فلسفى خصوصا فلسفهء الهى است و شخصى كه اين‌گونه مباحث را مطرح مىسازد ، بايستى حايز چنين شرايطى باشد ؛ چون مباحث فلسفهء الهى ، فردى لازم دارد كه بتواند نظر عالىاش به مسائل آن برسد و سينهء گشاده و وسيعش براى